Kasımda Cari Denge Yeniden Açık Verdi: Açık 4 Milyar Dolara Dayandı
Türkiye’nin dış dengesi Kasım ayında yeniden açık yönlü bir tablo ortaya koydu. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verilerine göre, cari işlemler hesabı 2025 yılı Kasım ayında yaklaşık 4 milyar dolar açık verdi. Altın ve enerji hariç tutulduğunda ise tablo tersine döndü ve 2,1 milyar dolarlık fazla oluştu.
Aynı dönemde ödemeler dengesi tanımlı dış ticaret açığı 6,4 milyar dolar seviyesinde gerçekleşerek cari denge üzerindeki temel baskı unsuru olmaya devam etti.
Yıllık Görünüm: Cari Açık 23 Milyar Dolar Seviyesinde
Son 12 aylık veriler, cari işlemler dengesindeki kırılganlığın sürdüğüne işaret etti. Kasım ayı itibarıyla yıllıklandırılmış cari açık 23,2 milyar dolar olarak hesaplandı. Bu dönemde dış ticaret açığı 68,4 milyar dolar ile yüksek seyrini korurken, hizmetler dengesi 63,3 milyar dolarlık fazla ile dengeleyici rol oynadı. Buna karşın birincil gelirler 17,8 milyar dolar, ikincil gelirler ise 328 milyon dolar açık verdi.
Hizmet Gelirleri Dış Açığı Sınırladı
Kasım ayında hizmetler kalemi, cari dengeyi destekleyen ana unsur oldu. Hizmetler dengesinden 3,9 milyar dolara yakın net döviz girişi sağlandı. Taşımacılık gelirleri 1,7 milyar dolar, turizm kaynaklı seyahat gelirleri ise 3,1 milyar dolar net katkı sundu. Bu güçlü performans, dış ticaret açığının cari denge üzerindeki olumsuz etkisini kısmen dengeledi.
Cari Açığın Finansmanı: Krediler Öne Çıktı
Merkez Bankası’nın açıkladığı finansman kompozisyonu, cari açığın ağırlıklı olarak kredi kanalıyla finanse edildiğini gösterdi. Yıllıklandırılmış bazda 30,1 milyar dolarlık net kredi girişi ve 4,8 milyar dolarlık doğrudan yatırım cari açığın finansmanına olumlu katkı sağladı.
Buna karşılık portföy yatırımları 3 milyar dolar, ticari krediler 1,4 milyar dolar, efektif ve mevduatlar ise 6,5 milyar dolar tutarında negatif etki yarattı. Aynı dönemde Merkez Bankası’nın net döviz rezervlerinde 19,4 milyar dolarlık azalış kaydedildi.
Doğrudan Yatırımlar ve Gayrimenkul Hareketleri
Kasım ayında doğrudan yatırımlar kaleminde 343 milyon dolarlık net giriş gerçekleşti. Yurt dışı yerleşiklerin Türkiye’deki yatırımları 990 milyon dolar artarken, Türkiye’de yerleşiklerin yurt dışı yatırımları 647 milyon dolar yükseldi.
Gayrimenkul tarafında ise dikkat çekici bir denge oluştu. Yerli yatırımcılar yurt dışında 201 milyon dolarlık alım yaparken, yabancıların Türkiye’deki net gayrimenkul alımları 218 milyon dolar oldu.
Portföy Çıkışı ve Kredi Kullanımı
Portföy yatırımları Kasım ayında 1 milyar doların üzerinde net çıkış verdi. Yabancı yatırımcılar hisse senedi piyasasında sınırlı satış yaparken, devlet iç borçlanma senetlerine güçlü alım yöneldi. Buna karşın bankalar, kamu ve özel sektör tahvillerinde net satışlar dikkat çekti.
Kredi kullanımında ise bankalar 1,5 milyar dolar, reel sektör 2 milyar dolar, genel hükümet ise 94 milyon dolar net borçlanma gerçekleştirdi. Diğer yatırımlar kaleminde mevduatlar sınırlı artış gösterirken, resmi rezervlerde 4,8 milyar dolarlık aylık düşüş kayda geçti.
