Orta Doğu Etkileriyle Asya İmalat Sektöründe Tedarik Baskısı Artıyor
Asya'daki imalat faaliyetleri göstergeleri, Orta Doğu'daki çatışmaların tedarik zincirlerinde yarattığı bozulmanın daha net bir şekilde ortaya çıktığını işaret ediyor. Üretim bazı büyük ekonomilerde hız kazanırken, bu durumun büyük kısmının stok artırma eğiliminden kaynaklandığı belirlendi.
Yayımlanan satın alma yöneticileri endekslerine göre, geçen ay Tayvan, Japonya ve Güney Kore'de ana imalat PMI verileri artış gösterdi. Bu yükselişte, potansiyel tedarik gecikmeleri ve fiyat artışlarına ilişkin endişelerin satın alma faaliyetlerini tetiklemesi etkili oldu.
Çatışmaların ardından enerji ve diğer emtia fiyatlarında keskin artışlar yaşanırken, Asya ekonomilerinin petrol, doğalgaz ve gübre gibi kritik girdilere olan yüksek bağımlılığı baskıyı artırdı.
Bir ekonomist, çatışmanın Covid-19 salgınından bu yana tedarik zincirlerinde en büyük bozulmaya yol açtığını belirtti.
Anket sonuçlarına göre, belirsizlik ortamı bazı ekonomilerde siparişleri teşvik etti. Müşteriler ve üreticiler, olası arz sorunları ve yükselen maliyetler karşısında stoklarını genişletti. Japonya ve Tayvan'da yapay zeka odaklı talep, Güney Kore'de ise yeni ürün tanıtımları üretim ve satışları destekleyen diğer faktörler arasında yer aldı.
Buna rağmen şirketlerin daha ihtiyatlı bir duruş sergilediği gözlemlendi. Orta Doğu'daki durumun çözülmesinin belirsizliği ve piyasaların normale dönmesinin zaman alacağı beklentisi, iş dünyasında temkinliliği pekiştirdi.
Nisan ayında Tayvan'da imalat sektöründe maliyet artışları, anketin 22 yıllık geçmişindeki en hızlı yükselişlerden biri olarak kaydedildi. Güney Kore'de de üreticiler maliyet ve fiyatlardaki rekor artışları bildirdi.
Japonya, Endonezya ve Vietnam'da girdi maliyetleri çok yıllı zirvelere ulaştı. Hammadde fiyatlarındaki yükseliş, bu ülkelerdeki üreticiler üzerindeki baskıyı yoğunlaştırdı.
Benzer maliyet baskıları Hindistan'da da görüldü. Burada fabrika büyümesi sınırlı kalırken, faaliyet koşullarındaki iyileşme son yaklaşık 4 yılın en yavaş ikinci temposunda gerçekleşti.
Endonezya ve Vietnam'da maliyet artışları, üretimde gerilemeyle aynı dönemde ortaya çıktı. Bu gelişme, gelişmekte olan ekonomilerin kırılganlığını artırdı.
Vietnam'da yeni siparişler nisan ayında son 8 ayda ilk kez düştü. Bir ekonomist, fiyat ve tedarik koşullarının kısa sürede düzelmemesi halinde üretimin de bu düşüşü takip edeceğini ifade etti.
Üretimin Endonezya'da daraldığı ve stok artırma desteğinin zayıflaması durumunda, teknoloji ve yapay zeka ihracatından yararlanan diğer ekonomiler dahil imalat sektörlerinin benzer baskılarla karşılaşabileceği belirtiliyor.
